Tıp

Radyasyon Terapisi Algoritması İle Radyasyonun Yan Etkilerini Azaltacak

North Carolina State Üniversitesi’ndeki araştırmacılar, geleneksel radyoterapi tedavisi ile aynı sonuçları veren ancak, hasta yan etkilerini önemli ölçüde azaltabilecek radyasyon terapisi işlemlerini hesaplamak için matematiksel bir model geliştirdiler.

Tümörleri yok etmek için radyoterapi alan kanser hastalarına, günler veya haftalar boyunca verilen eşit muamelelere bölünmüş belli bir doz radyasyon verilir. Bunun nedeni fraksiyonasyon efekti olarak adlandırılan işlemlerden kaynaklanmaktadır.

Aynı fiziksel doz birden fazla fraksiyonda verilirse radyasyona bağlı hücre hasarı düşük olur. Çünkü sağlıklı hücrelerin tedaviler arasında iyileşmesine izin verir. Günümüzdeki klinik protokoller, hastaların her tedavide her gün aynı dozu almasını öngörmektedir.

Ancak dozların her gün aynı olması gerekiyor mu? NC State Üniversitesi matematik yardımcı profesörü Dávid Papp, “Yan etkileri en aza indirgemek için özenle planlanan farklı dozlar da aynı şekilde etkili olabilir. Ancak, bu fayda derecesi hiç değerlendirilmedi. En iyi kişiselleştirilmiş tedavileri belirlemek için kullandığımız algoritmalar, farklı fraksiyonlarda farklı doz dağılımları olan tedavileri hesaplarken çalışmıyor” dedi.

Papp, tümöre karşı etkinliği muhafaza ederken, sağlıklı dokuya radyasyon dozunu düşürecek olan “spatiotemporal fraksiyonasyon” adlı bir yaklaşımı geliştirmek ve test etmek için yola çıktı.

Radyasyon Tedavisi

Kavramı kanıtlayan bir araştırmada Papp, planı beş farklı karaciğer tümörünün model dilimlerine karşı test etti; bunların her biri, gerçek klinik tedavilerle karşılaştırmalara izin vermek için eşsiz bir tümör boyutunu veya yerini temsil ediyordu.

Papp, “Yeni bir protokolün niceliksel faydalarının ne olacağını görmek istediklerini, radyasyonun karaciğer üzerindeki etkisi azalırken, tümörün tutarlı ve aynı zamanda etkili bir dozu aldığı kesinleştirildikten sonra, günlük klinik uygulamada yüzde 20’lik bir oranda değişiklik sağlamanın yan etkileri yeterince azaltacağını söyledi.”

Papp’ın modeli, diğer klinik hedeflerden ödün vermeksizin karaciğer dozunu yüzde 13 ila 35 azalttı. In vivo teste yönelik olarak modelin daha sağlam hale getirilmesi için rafine edilmeye çalışıldı.

Papp, “Konvansiyonel radyasyon tedavileri her zaman azami fayda sağlamıyor. Her kesirde tümör parçalarına yüksek tek fraksiyonlu bir doz vererek ve karaciğer ile diğer sağlıklı dokulara tutarlı bir düşük doz sunarak protokolümüz konvansiyonel tedavilerle aynı etkiyi koruyarak hasta yan etkilerini önemli ölçüde azaltabilir.” dedi.

Araştırma Fizik, Tıp ve Biyoloji alanlarında yapıldı. Papp’ın başkanlığında yapılan araştırmaya  Yüksek Lisans öğrencisi Melissa Gaddy, İstatistik ve Uygulamalı Matematik Bilimleri Enstitüsünden (SAMSI) doktora sonrası araştırmacı Sercan Yıldız ve Zürih’teki  üniversite hastanesi radyasyon onkolojisti Jan Unkelbach da katkıda bulundu.

Kaynak:
sciencedaily
Etiketler
1 Oy2 Oy3 Oy4 Oy5 Oy (2 oy verildi, Ortalama: 5 üzerinden 5,00 oy )
Loading...

Benzer Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Close