Kültür-Sanat

Bilim ve Sanatın Kenarında: Japonca ‘Gyotaku’dan Tarihsel Biyoçeşitlilik Verileri

Tarihsel biyoçeşitlilik verileri; müze örnekleri, edebiyat, klasik monograflar ve eski fotoğraflardan elde edilmektedir. Ancak bu kaynaklar zarar görebilir, kaybolabilir veya tamamen yeterli olmayabilir. Bu da bizi geleneksel olmasa bile ek kaynaklar bulma ihtiyacına getiriyor.

Tarihsel biyoçeşitlilik verileri; müze örnekleri, edebiyat, klasik monograflar ve eski fotoğraflardan elde edilmektedir. Ancak bu kaynaklar zarar görebilir, kaybolabilir veya tamamen yeterli olmayabilir. Bu da bizi geleneksel olmasa bile ek kaynaklar bulma ihtiyacına getiriyor.

Biyoçeşitlilik gözlemleri sadece araştırmacılar tarafından değil, vatandaşlar tarafından da yapılır, ancak sıklıkla bu veriler; zayıf bir şekilde belgelenir veya kamuya açık değildir. Günümüzde, bu tür veriler çoğunlukla çevrimiçi halka açık bilim projeleri kaynaklarıyla bulunabilir.

Japonya’da birçok balıkçı unutulmaz avlarını ‘Gyotaku’ olarak kaydetti. Gyotaku; balık izi veya balık baskısı (fish rubbing) anlamına geliyor. ‘Gyotaku’ doğrudan balık örneğinden yapılır ve genellikle örnekleme tarihi ve yeri, balıkçı adı, tanıkları, balık türleri (sıklıkla yerel adı) ve kullanılan olta takımı gibi bilgileri içerir. Bu sanat, son Edo döneminden beri var olmuştur. Şu anda, en eski ‘Gyotaku’ materyali 1839’da yapılan Tsuruoka Şehir Kütüphanesi koleksiyonudur.

Geleneksel olarak, ‘Gyotaku’ siyah yazı mürekkebi kullanılarak basılmıştır, ancak son yıllarda ‘Gyotaku’nun renkli versiyonları daha iyi hale gelmiştir ve artık sanat ve eğitim amaçlı kullanılmaktadır. Bununla birlikte, renkli baskılar sadece sanat araçları için yapılır ve nadiren numune verilerini, örnekleme yerini ve tarihini içerir.

Modern teknolojik ilerleme anlamında, insanların “balıkçılık izlenimlerini” kaydetmek için ‘gyotaku’yu kullanmaları gittikçe daha nadir hale geliyor. Kişisel olarak yönetilen balıkçılıkla ilgili mağazaların sayısı azalıyor ve orijinal ‘gyotaku’ baskı ve eğlence amaçlı balıkçıların sayısı çok geçmeden azalmaya başlayabilir.

Akıllı telefonlar ve fotoğraf kameraları; üretilen ‘gyotaku’ miktarını önemli ölçüde azaltırken, eski sanat eserlerinden gelen veriler özel koleksiyonlarda kaybolma veya azalma tehlikesiyle karşı karşıyadır. Bu yüzden bir veri kaynağı olarak mevcut ‘gyotaku’ araştırması gereklidir.

Yusuke Miyazaki liderliğindeki bir Japon araştırma ekibi; Japonya’nın farklı bölgelerindeki eğlence amaçlı balıkçılık dükkanları arasında, enlem sınırları (subarktikten) dahil olmak üzere, ülkenin tüm bölgelerinde ‘Gyotaku’ bilgisinin mevcut olup olmadığını anlamak için birden fazla anket gerçekleştirdi.

Toplamda, hedeflenen dükkanlar arasında 325 basılı bireysel örnekle 261 ‘Gyotaku’ sürtünmesi bulundu ve bu veriler ‘Gyotaku’ veritabanına entegre edildi. Çalışmada toplam 235 kişiye ait dağılım verileri elde edilmiştir.

Gözlemlenen tür bileşimleri, bölgelerin biyocoğrafyasını yansıtıyor ve belirli alanlarda nadir “Kırmızı listelenen” türleri tanımlayacak kadar temsili olabilir. İncelenen türlerin bazıları; izin olmadan türlerin yakalanmasını, tutulmasını, alınmasını ve bırakılmasını ve diğer etkileşimleri yasaklayan Ulusal Kırmızı Listeler’de tehlike altında olarak listelenmiştir. Bazı bölgelerde bu tehdit altındaki türlerin nadir görülmesi nedeniyle; ‘Gyotaku’ muhtemelen tarihsel nüfus durumunu ve düşüş veya yok olma faktörlerini tahmin etmek için önemli kuponlardır.

Yusuke Miyazaki: “Genel olarak, ‘Gyotaku’ da gösterilen tür kompozisyonu; her biyocoğrafik bölgenin balık faunasını yaklaşık olarak yansıttı. Japon rekreasyon balıkçılarının unutulmaz avlarını kaydetmek için dijital fotoğrafçılığa ek olarak ‘Gyotaku’ yöntemini de kullanmaya devam edebilecekler.”

Kaynak:
Science Codex
Etiketler
1 Oy2 Oy3 Oy4 Oy5 Oy (1 oy verildi, Ortalama: 5 üzerinden 5,00 oy )
Loading...

Benzer Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Close